رازیانه گیاهی است معطر ، علفی و دوساله كه ارتفاع آن تا 2 متر می رسد ساقه آن دارای شیارهای هم ردیف و موازی می باشد گلهای رازیانه زرد و بصورت خوشه در انتهای ساقه ظاهر می شود . میوه رازیانه كوچك و بطول حدود 8 میلیمتر و عرض 3 میلیمتر بوده و دارای بوئی معطر و طعمی شیرین می باشد .
رازیانه درمناطق مدیترانه ای بخوبی رشد می كند و در ایران در مناطق شمالی كشور در دامنه های كوههای البرز بطور خودرو می روید .
تركیبات شیمیایی:
رازیانه دارای حدود 10% روغن ، كمی مواد قندی و مسویلاژ و حدود 4% اسانس می باشد . روغن رازیانه دارای 4% اسید پال میتیك ، 22% اسید اولیئك ، 14% اسید لینوئیك و 60% اسید پتروسلینیك می باشد.
اسانس رازیانه از تقطیر میوه آن بوسیله بخار آب بدست می آید .
در صد گرم برگ رازیانه تازه مواد زیر موجود است :
آب 90 گرم
پروتیئن 2/5 گرم
چربی 0/4 گرم
مواد نشاسته ای 4/5 گرم
كلسیم 100 میلی گرم
فسفر 50 میلی گرم
آهن 2/5 میلی گرم
پتاسیم 400 میلی گرم
ویتامین آ 3500 واحد
ویتامین ث 30 میلی گرم
خواص داروئی:
رازیانه از نظر طب قدیم ایران گرم و خشک است . ریشه رازیانه گرمتر از بقیه قسمت های گیاه است .
1) رازیانه اثر زیاد كنده شیر را در زنان شیرده دارد و بدین منظور می توان از دم كرده رازیانه استفاده كرد .
2 ) اشتها آور و مقوی است .
3)نفخ و گاز معده رااز بین می بر د .
4) قاعده آور است .
5) برگهای رازیانه ادرار آور است .
6) جوشانده ریشه رازیانه ملین مسهل است .
7) روغن تخم رازیانه كرم روده را از بین می برد .
8) حالت تهوع رابر طرف می كند .
9) برای برطرف كردن آُسم ، سرفه و تنگی نفس از دم كرده تخم رازیانه بمقدار سه فنجان در روز استفاده كنید .
10) برای رفع اسهال رازیانه را با زیره سبز به نسبت مساوی دم كرده و به مریض بدهید .
11) میتوان از رازیانه داروی ضد نفخ بصورت زیر تهیه كرد :
5 گرم پودر انیسون و 5 گرم پودر زیره كرمان ، 5 گرم پودر تخم گشنیز و 5 گرم پودر رازیانه را با هم مخلوط كرده در یك لیتر آب جوش بریزید و آنرا بمدت 10 دقیقه دم كنید سپس آنرا صاف كرده و كم كم بنوشید .
12) رازیانه بعلت داتشن هورمون زنانه رشد دخترها را جلو می اندازد .
13) رازیانه مغز را فعال می كند .
14) ریشه رازیانه دارای كومارین Coumarin می باشد . چون این ماده رقیق كننده خون است بنابراین آنهایی كه مبتلا به تصلب شرائین یا انسداد رگها هسند می توانند از جوشانده ریشه رازیانه استفاده كنند .
15) دردهای مفاصل را برطرف می كند .
16) اشتها را زیاد می كند .
17) برای از بین بردن درد آرتروز روغن رازیانه را در محل درد بمالید .
طرز استفاده:
1) دم كرده رازیانه :
مقدار یك قاشق چایخوری رازیانه را كوبیده و در یك لیوان آب جوش بریزید و آنرا بمدت 10 دقیقه دم كنید .
2) دم كرده برگ رازیانه :
30 گرم برگ رازیانه را در یك لیتر آب جوش ریخته و بمدت ده دقیقه دم كنید . این دم كرده مقوی اعصاب بوده و هضم غذا را سریع می كند .
مضرات :
رازیانه چون گرم است بنابراین برای گرم مزاجها خوب نیست و اینگونه افراد باید آنرا با سكنجبین بخورند زیاده روی در مصرف رازیانه معده راسست كرده و تشنج می آورد
